Mbi kontratën shoqërore

“Njeriu lind i lirë, e gjithandej është në vargonj.”

Me këtë fjali fillon kapitulli i parë i këtij libri që ka shkaktuar debate të pafundme që prej botimit të parë në vitin 1762. Duke e kundërshtuar idenë se një njeri mund ta ketë të drejtën natyrore të pushtetit mbi të tjerët, Ruso argumenton të kundërtën: një pakt, një “kontratë shoqërore” që duhet të ekzistojë në mes të qytetarëve të një shteti prej të cilës rrjedh fuqia sovrane.

Nga kjo premisë fundamentale trajton lirinë, ligjin e drejtësisë duke arritur në përfundime që për disa përbëjnë totalitarizëm e për disa shpallje e parimeve nistore demokratike.